Ít tranh đấu hơn thua, nhưng hễ động thủ thì bất khả chiến bại!

Nếu nhìn bên ngoài, Vịnh xuân quyền không có những chiêu thức cầu kỳ và đẹp mắt. Tuy nhiên đây lại chính là môn võ nhu quyền cận chiến, có tính sát thương trong thực tế rất cao. Thậm chí rất nhiều người coi Vịnh xuân là đỉnh cao của chiến đấu.

Nguyên tắc của Vịnh Xuân quyền là “dĩ nhu chế cương”, là “cương nhu phối triển” nghĩa là kết hợp nhuần nguyễn cương – nhu sao cho đạt hiệu quả triệt để nhất.

Nguyên lý của môn võ này là "bát môn pháp" bắt nguồn từ ba hình thái của đôi tay: Tán thủ, Phục thủ và Bàng thủ (ngửa bàn tay, úp bàn tay và đưa khuỷu tay). Ba tay quyền căn bản này bao quát cả trăm thế tinh hoa biến hóa của quyền Vịnh xuân.

Vịnh xuân quyền không phải môn võ được phát triển theo hướng thể thao mà để tự vệ hoặc tu thân. Các đệ tử Vịnh Xuân ít tham gia thi đấu tranh nhau hơn thua, nhưng hễ đã động thủ thì bất khả chiến bại. Vịnh xuân quyền được cho là có thể đem lại khả năng tái tạo cơ thể và nguồn sinh lực rất lớn. Mặc dù khó tập và khi đã tập đòi hỏi độ kiên trì cao nhưng ở một góc độ nào đó thì Vịnh Xuân lại đơn giản và thực dụng nhất.

Chỗ tuyệt diệu của quyền pháp Vịnh xuân đó là "Nếu đối phương dùng quyền tay hay dùng đòn chân đánh hoặc đá ta, thì người của Vịnh xuân ngay tức khắc chỉ dùng một tay hay một chân đánh lại" làm tiêu tan các thế công bằng một kỹ thuật đặc biệt, và đó cũng là đòn phản công tức khắc.

Trong chiến đấu, cách mà Vịnh xuân đánh là hạn chế tối đa những động tác dư thừa và hao mòn thể lực. Ví dụ, nguyên tắc đấm của Vịnh xuân cũng được áp dụng theo phương châm: thay vì đá cao vừa mất nhiều sức lại dễ mất thăng bằng, Vịnh xuân lựa chọn giải pháp đá tầm thấp; một tay đấm thẳng bao giờ cũng nhanh và tiết kiệm sức lực hơn 1 tay đấm vòng. 

Về sự linh hoạt của các đòn tay thì có lẽ không môn phái nào so sánh được với Vịnh xuân. Thông thường các võ sĩ Vịnh xuân luôn tập tay với Mộc nhân, nhằm giúp cho đôi tay vừa cứng cáp vừa mềm dẻo và quan trọng hơn là sự linh hoạt. Nếu một môn võ khác để Vịnh xuân áp sát thì sẽ gặp rất nhiều bất lợi bởi khi đó các cao thủ Vịnh xuân sử dụng rất nhiều đòn tay một cách biến ảo. Vô cùng khó để đối phương có thể đoán trước họ sẽ ra đòn như thế nào.

Bên cạnh đó, môn Vịnh xuân cũng rất coi trọng kỹ thuật né tránh. Theo bộ pháp Vịnh xuân, đỡ một đòn chi bằng hãy tránh né nó. Chính vì thế trong thực chiến, để có thể đấm hoặc đá trúng một cao thủ Vịnh xuân thì đó cũng không phải là điều đơn giản.